Socia(a)l

Ik heb jarenlang in dienst geleefd van verwachtingen waarvan ik vermoedde dat mensen op socials die van mij hadden. Ik voelde me chronisch ontevreden. Op familiebijeenkomsten wist ik niet hoe snel ik weg moest komen en de korte tijd dat ik er wel was, checkte ik hoe mijn nieuwste post presteerde. Om me heen zag ik vrienden en collega's ook met zingeving worstelen.

Ik startte een journalistieke zoektocht naar wat ons wel een gevoel van zingeving – en dus geluk – brengt. Ik ontdekte dat vrijwel alle wetenschappelijk-onderbouwde zelfhulpboeken hetzelfde zeggen: wat ons gelukkig maakt zijn goede relaties en sociaal contact met anderen. De wereldberoemde psycholoog Abraham Maslow stelde dat je pas innerlijke rust kunt ervaren als je niet meer met je ego bezig bent, maar met het welzijn van anderen.

En daar komt deze socialvrije maand dus uitstekend bij van pas! Je doorbreekt het patroon van je leven laten renderen in likes. Die ene keuze neemt honderden dagelijkse keuzes weg, en zo krijg je ruimte voor écht sociaal contact. Dit zijn drie suggesties:

👋 Groet!

Omdat we massaal de tijd doden met schermen, zien we elkaar niet meer. In de wachtkamer, trein of kantine: vrijwel iedereen kijkt naar beneden. Nu je telefoon deze maand een stuk minder boeiend is, heb je meer tijd om contact te maken met anderen. Dat begint met elkaar groeten – de gateway drug naar meer contact. Begin eens met het groeten van de mensen die zelden gegroet worden. Filosoof Alicja Gescinska vertelde me dat ze als kind vluchtte uit de Sovjet-Unie. Haar ouders gingen aan de slag als schoonmakers en ze zag ze kleiner worden omdat iedereen deed alsof ze lucht waren. Van maaltijdbezorgers tot kassamedewerkers: zorg, tegen de tijdsgeest in, dat ze zich gezien voelen. Zo draag je bij aan 'vermenselijking', zegt Gescinska, het tegenovergestelde van 'ontmenselijking'.

🦸‍♀️Verzin een origin story

Schrijver David Foster Wallace schetst hoe frustrerend het leven kan zijn als je na een zware werkdag nog naar de supermarkt moet voor je boodschappen. Je stoort je aan het verkeer, aan de mensen die treuzelen bij het vriesvak, aan de lege schappen, het gebrek aan personeel. En als je dan eindelijk bij de kassa bent, houdt een vrouw de rij op omdat ze haar driejarige kind staat uit te foeteren. Probeer op dat moment je egocentrische automatische piloot eens uit te zetten, zegt Wallace, en bedenk dat die schreeuwende vrouw zich misschien niet altijd zo gedraagt. Verzin een verhaal voor haar waardoor haar gedrag plotseling logisch en misschien wel wenselijk lijkt. 'Misschien heeft ze al drie nachten niet geslapen omdat ze de hand van haar doodzieke man vasthoudt.'

🦜 Maak praatjes

Probeer eens een praatje met een onbekende te maken. Ongemakkelijk? In het begin wellicht, maar een babbeltje met een vreemde correleert net zo met geluk als een gesprek met een vriend, bleek uit onderzoek van gedragswetenschappers. Dit gold voor zowel introverte als extraverte mensen. De proefpersonen in hun onderzoek voelden zich na een kort gesprek minder eenzaam en gelukkiger. Hoe je zo'n gesprek begint? Daar hebben de onderzoekers ook een antwoord op: geef een welgemeend compliment. De rest gaat vanzelf.

Sociaal gedrag is besmettelijk. Daar kwam sociaal psycholoog Jonathan Haidt tijdens een onderzoek achter. Als proefpersonen andere mensen iets sociaals zagen doen, voelden ze een grote mate van verbondenheid met de mensen om zich heen. Daardoor ontstond het verlangen zelf ook socialer te zijn, waar de proefpersonen ook daadwerkelijk naar handelden. Zo maak je van je socialvrije maand, je meest sociale maand ooit.